عبیدالله بن عدیّ بن خیار روایت می‌کند که فرمود: دو مرد به من خبر دادند که آنان در حجّة الوداع نزد پیامبر اکرم ﷺ آمدند، در حالی که ایشان صدقات را تقسیم می‌نمودند، آن دو از ایشان سهمی خواستند، پیامبر ﷺ چشمانش را [به آنان] دوخت و پایین آورد [و در حالشان اندیشید] و آنان را مردانی نیرومند یافت، پس فرمود: «اگر بخواهید به شما می‌دهم، ولی [بدانید] برای ثروتمند و برای فرد توانمندِ کسب‌کننده، بهره‌ای در [این] صدقات نیست». صحیح - رواه أبو داود والنسائي
explain-icon

توضیح

دو مرد در حجة الوداع نزد پیامبر ﷺ آمدند، هنگامی که ایشان در حال تقسیم صدقه بودند، و تقاضا کردند که از آن به آنان عطا کند، پیامبر ﷺ پیوسته به آنان نظر می‌افکند تا حالشان را بشناسد که آیا دریافت صدقه برایشان حلال است یا نه؟ پس ایشان را مردانی قوی‌هیکل دید و فرمودند: اگر بخواهید شما را از صدقه می‌دهم، ولی سهمی در آن برای فردی که مالِ کافی دارد و نیز برای فرد توانایی که قدرت کسب معاش دارد، وجود ندارد؛ هرچند در حال حاضر مالِ فراوانی نداشته باشد.

explain-icon

از فوائد حدیث

  • حرام بودن درخواست [صدقه] توسط فرد ثروتمند یا فرد توانمندِ کسب‌کننده.
  • اصل اولیه در مورد کسی که بی‌مالی او دانسته نیست، فقر و استحقاق دریافت صدقه است.
  • صرف توانمندی جسمی مستلزم محرومیت از صدقه نیست، بلکه باید همراه با توانایی کسب درآمد باشد.
  • برای فردی که توانایی کسب درآمدِ کافی را دارد، گرفتن از صدقات واجب جایز نیست؛ زیرا به وسیله کسب، بی‌نیاز می‌شود، همان‌گونه که ثروتمند به واسطه مالش بی‌نیاز است.
  • تربیت نبوی والا برای شخصیت مسلمان، بر اساس عزت نفس و بر پایه بخشندگی [و تلاش]، نه گرفتن و درخواست و تنبلی.
explain-icon

دسته بندی ها

explain-icon

بیشتر