پیامبر ـ صلی الله علیه وسلم ـ خبر میدهد که هر مسلمانی در جامعه مسئولیتهایی دارد که باید به آن رسیدگی کند و آن را بر دوش بگیرد. چنانکه امام و امیر مسئول کسانی هستند که الله مسئولیت آنان را به آنها سپرده است، بنابراین باید از دین آنها محافظت کند و از آنان در برابر ستمگران حمایت کند و با دشمن آنان جهاد نماید و حقوقشان را پایمال نسازد. و مرد در مورد خانوادهٔ خود مسئول است که هزینهٔ زندگی آنان را بر عهده بگیرد و با آنان به نیکی معاشرت کند و آموزش و تربیتشان را بر عهده گیرد. و مسئولیت زن در خانهٔ شوهرش این است که امور خانهاش را به نیکی تدبیر کند و فرزندانش را تربیت کند و دربارهٔ این مسئولیت سوال خواهد شد. و خادم - چه برده باشد و چه کارگر - دربارهٔ مال آقایش مسئول است و باید آنچه در اختیار اوست حفظ کند و خدمت او را به جا بیاورد و از او در این باره سوال خواهد شد. بنابراین هرکس در مورد آنچه مسئولیتش به او سپرده شده، مسئول است و هرکس دربارهٔ رعیتش سوال و بازخواست خواهد شد.