از ابوذر، جُندَب بن جُناده و ابو عبدالرّحمن، معاذ بن جَبَل رضی الله عنهما روایت است که پیامبر صلّی الله علیه وسلّم فرمودند: «هر کجا که هستی، از الله پروا دار؛ و پس از گناه، نیکی کن تا آن را محو کند؛ و با مردمان به خُلق نیکو معاشرت نما». قال الترمذي: حديث حسن - ترمذی روایت کرده
explain-icon

توضیح

پیامبر اکرم ﷺ به سه امر بلندمرتبه امر می‌فرمایند: نخست: خوف از الله متعال که به بجا آوردن فرایض و ترک محرمات محقَّق می‌گردد؛ در هر مکان و زمان و حالی، چه در نهان و چه در آشکار، در تندرستی و در سختی، و دیگر احوال. دوم: هرگاه در ورطه‌ی گناهی غلتیدی، پس از آن نیکی پیشه کن؛ از نماز و صدقه و نیکی و صله‌رحم و توبه و مانند اینها؛ که این [کار] آن گناه را محو می‌سازد. سوم: با مردم به اخلاق نیکو رفتار کن؛ با گشاده‌رویی در برابرشان، و نرمی و ملایمت، و گستردن معروف و بازداشتن از آزار.

explain-icon

از فوائد حدیث

  • فضل الله متعال بر بندگانش در رحمت، آمرزش و عفو وی.
  • این حدیث سه حق را در بر می‌گیرد: حق الله متعال به وسیلۀ تقوا، و حق نفس از طریق جبران گناه با نیکی‌ها، و حق مردم با رفتارِ اخلاقی و شایسته.
  • ترغیب و تشویق به انجام کارهای نیک پس از لغزش‌ها، و همچنین خوش‌اخلاقی که خود از ویژگی‌های تقواست؛ و این دو برای تأکید و تبیین بیشتر، جداگانه برشمرده شده‌اند.