از ابوهریره رضی الله عنه روایت است که گفت: شنیدم که رسول الله صلی الله علیه وسلم می‌فرمودند: «الله متعال فرمود: نماز را بین خودم و بنده‌ام به دو نیم تقسيم کرده‌ام و برای بنده‌ام هر آن چیزی است که بخواهد، پس چون بنده بگوید: الحمدلله رب العالمین، الله تعالی می‌فرماید: بنده‌ام مرا ستایش گفت، و چون بگوید: الرحمن الرحیم: می‌فرماید: بنده‌ام مرا ثنا گفت، و چون بگوید: مالك یوم الدین، می‌فرماید: بنده‌ام مرا به بزرگی ستود، و چون بگوید: ایاك نعبد وایاك نستعین، می‌فرماید: این بین من و بنده‌ام است، و برای بنده‌ام هر آن چه بخواهد است، پس چون بگوید: اهدنا الصراط المستقیم، صراط الذین انعمت علیهم غیر المغضوب علیهم ولا الضالین، می‌فرماید: این برای بنده‌ام است، و برای بنده‌ام هر آن چیزی است که بخواهد». صحیح - مسلم روایت کرده
explain-icon

توضیح

پیامبر صلی الله علیه وسلم خبر داده است که الله متعال در حدیث قدسی می‌فرماید: سورهٔ فاتحه را در نماز بین خودم و بنده‌ام دو نیم تقسيم نموده‌ام، نصف آن برای من و نصف آن برای او. نصف اول آن حمد و ثنا و بزرگداشت الله است که برای آن به بنده‌ام بهترین پاداش را می‌دهم. و نصف دوم آن تضرع و دعا است و دعایش را اجابت می‌کنم، و آنچه را خواسته به او عطا می‌کنم. پس چون نمازگزار بگوید: {الحمد لله رب العالمین} (ستایش مخصوص الله پروردگار جهانیان است)، الله می‌فرماید: بنده‌ام مرا ستايش نمود، و چون بگوید: {الرحمن الرحیم} (آن رحمت‌گستر ومهربان)، الله می‌فرماید: بنده‌ام مرا ثنا گفت و مرا ستود، و به رحمتی که بر همهٔ خلق گسترده‌ام اعتراف کرد، و چون بگوید: {مالك یوم الدین} (مالک روز جزاست)، الله می‌فرماید: بنده‌ام مرا تمجید کرد و آن شرف وسیع است. پس چون بگوید: {إياك نعبد وإياك نستعین}، الله متعال می‌فرماید: این میان من و بنده‌ام است. نصف اول از این آیه برای الله است یعنی: {إیاك نعبد} که به معنای اعتراف به الوهیت برای الله است، و استجابت او با عبادت است و با این نیمهٔ مخصوص الله به پایان می‌رسد. و نیمهٔ دوم آیه برای بنده است یعنی: {إیاك نستعین} که درخواست یاری از الله و وعدهٔ یاری اوست. پس چون بگوید: {اهدنا الصراط المستقيم * صراط الذين أنعمت عليهم غير المغضوب عليهم ولا الضالين} الله می‌فرماید: این تضرع و دعایی است از سوی بنده‌ام، و بنده‌ام آنچه بخواهد را دارد و دعایش را اجابت کردم.

explain-icon

از فوائد حدیث

  • بزرگی منزلت سورهٔ فاتحه، چرا که الله متعال آن را «نماز» نامیده است.
  • بیان عنایت الله متعال به بنده‌اش آنطور که او را به سبب حمد و ثنا و تمجیدش ستوده، و وعده داده که آنچه را خواسته به او عطا خواهد کرد.
  • این سورهٔ کریمه حمد الله و یاد آخرت و دعای الله و اخلاص عبادت برای او و درخواست هدایت به راه راست و هشدار نسبت به راه‌های باطل را در خود دارد.
  • به یاد آوردن و احساس کردن این حدیث - هنگام خواندن سوره فاتحه - توسط نمازگزار باعث افزایش خشوع در نماز می‌شود.