از ابوهُرَیره رضی الله عنه روایت است که گفت: شنیدم که رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند: «مؤمن قوی بهتر و نزد الله دوست داشتنی‌تر از مؤمن ضعیف است، و در هر یک خیر است. برای آنچه به سودت است حریص باش، و از الله یاری بجوی، و اظهار عجز نکن، و اگر مصیبتی به تو رسید نگو اگر چنین می‌کردم چنان می‌شد، بلکه بگو: الله تقدیر نمود و هر چه بخواهد می‌کند؛ زیرا «اگر» دروازهٔ کار شیطان را می‌گشاید». صحیح - مسلم روایت کرده
explain-icon

توضیح

پیامبر صلی الله علیه وسلم بیان می‌دارد که مؤمن همه‌اش خیر است، اما مؤمن قوی که از جهت ایمان و عزم و اراده و مال و دیگر جنبه‌ها قوی باشد بهتر و نزد الله عزوجل از مؤمن ضعیف محبوب‌تر است. سپس پیامبر صلی الله علیه وسلم مؤمن را به برگرفتن اسبابی که در امور دنیا و آخرت به او سود می‌رساند به همراه اعتماد به الله سبحانه و تعالی و یاری جستن از او و توکل به او توصیه کرده است. سپس پیامبر صلی الله علیه وسلم از عجز و تنبلی و کسالت در انجام آنچه به سود دنیا و آخرت است نهی کرده‌اند. پس هرگاه مؤمن در کار تلاش نماید، و اسباب را با خود داشته باشد، و از الله یاری جوید، و از او خیر بخواهد، پس از آن ایرادی بر او نیست که کارش را به الله بسپارد، و بداند که انتخاب الله برای او همان خیر است، و اگر پس از آن مصیبتی به او رسید نگوید که: «اگر چنین می‌کردم چنین و چنان می‌شد»؛ «زیرا «اگر» راه را برای کار شیطان می‌گشاید» یعنی در اعتراض به تقدیر و حسرت خوردن برای آنچه از دست رفته؛ اما از روی تسلیم و خشنودی بگوید: «الله تقدیر نمود، و هرچه بخواهد می‌کند»، زیرا آنچه رخ داده به اقتضای ارادهٔ الله بوده، زیرا او هرچه را بخواهد انجام می‌دهد، و قضای او را برگشتی نیست، و حکمش را هیچ بازدارنده‌ای نیست.

explain-icon

از فوائد حدیث

  • تفاوت مردم در ایمان.
  • مستحب بودن قدرت در انجام اعمال؛ زیرا فایده‌ای که از قدرت به دست می‌آید از ضعف به دست نمی‌آید.
  • انسان باید برای آنچه به او سود می‌رساند حریص باشد و رها کند آنچه که به سود او نیست.
  • مؤمن باید در همهٔ کارهایش از الله یاری بخواهد، و به خودش تکیه نکند.
  • اثبات قضا و قدر و اینکه قضا و قدر منافاتی با انجام اسباب و تلاش در طلب خیر ندارد.
  • نهی از گفتن «اگر» هنگام نزول مصیبت‌ها اگر از روی ناخشنودی باشد، و تحریم اعتراض به قضا و قدر الله متعال.