از ام عطیه رضی الله عنها روایت است که رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند: «لَا تُحِدُّ امْرَأَةٌ عَلَى مَيِّتٍ فَوْقَ ثَلَاثٍ، إِلَّا عَلَى زَوْجٍ، أَرْبَعَةَ أَشْهُرٍ وَعَشْرًا، وَلَا تَلْبَسُ ثَوْبًا مَصْبُوغًا إِلَّا ثَوْبَ عَصْبٍ، وَلَا تَكْتَحِلُ، وَلَا تَمَسُّ طِيبًا إِلَّا إِذَا طَهُرَتْ: نُبْذَةً مِنْ قُسْطٍ أَوْ أَظْفَارٍ». «هیچ زنی برای مرده ای بیش از سه روز ترک زینت نمی کند، مگر برای شوهرش که چهارماه و ده روز به خاطر او زینتش را ترک می گوید، و لباس زینتی نمی پوشد مگر لباس سیاه و سفید؛ و سرمه نمی کشد و از خوشبویی استفاده نمی کند مگر زمانی که (از عادت ماهانه) پاک می شود آنهم به مقدار اندکی از قُسط یا اظفار (دو نوع عطر و خوشبویی هستند)». صحیح - متفق علیه
explain-icon

توضیح

رسول الله صلی الله علیه وسلم زنان را از ترک زینت (خوشبویی، سرمه، زیورات و لباس های زیبا) برای بیش از سه روز به خاطر از دست دادن عزیزی (پدر، برادر، فرزند وغیره) نهی می کند؛ و از سه روز نباید بیشتر باشد، بجز شوهرش، که اگر شوهرش بمیرد باید به مدت چهار ماه و ده روز ترک زینت کند؛ و در عزای شوهرش هیچ لباس رنگینی برای زینت نمی‌پوشد، مگر لباس عصب که لباسی یمنی است که قبل از بافته شدن آن را رنگ می‌کنند، و برای تزیین به چشم خود سرمه نمی‌کشد، و از عطرها و خوشبوها وغیره استفاده ننماید، مگر زمانی که (از عادت ماهانه) پاک می شود آنهم به مقدار اندکی از قُسط یا اظفار (دو نوع عطر و خوشبویی هستند)، دو نوع بخور معروف هستند، و برای زنی که بعد از عادت ماهانه خود را می شوید برای رفع بوی بد استفادۀ آن جایز است، برای بررسی و تحقق خون در واژن استفاده می شود نه برای خوشبویی.

explain-icon

از فوائد حدیث

  • الإحداد (عزا، سوگ) یعنی: ترک زینت و هر چیزی که به ازدواج منتهی می شود، او باید از زیور آلات، عطر، سرمه و لباس های آراسته بپرهیزد.
  • نهی از اینکه زن برای میتی غیر از شوهرش بیش از سه روز به سوگ بنشیند.
  • بیان مقام شوهر، چون غیر از شوهر برای کسی دیگر بیش از سه روز به سوگ نمی نشیند.
  • مباح بودن سه روز و یا کمتر، به عنوان تسکینی برای نفس.
  • واجب بودن عده‌ی چهار ماه و ده روز برای زن بر شوهرش، مگر اینکه زن باردار باشد که عده‌اش تا وضع حمل است.
  • برای زن مباح است لباس رنگ شده را برای اهدافی غیر از زینت بپوشد، و معیار دانستن این امر عرف است.
explain-icon

دسته بندی ها

explain-icon

بیشتر